Coban Tırmanma Semenderi, tam adıyla Ophisaurus apodus, yani ayaksız yılan ailesinden bir hayvandır. Türkiye'ye özgü bir tür olan bu semender, ismini doğal yaşam alanlarından olan Coban Dağları'ndan almaktadır.
Diğer türlerden farklı olarak, coban tırmanma semenderleri hızlı koşup tırmanabilen, oldukça güçlü bacaklara sahiptirler. Bu sayede kayalık ve dağlık arazilerde kolaylıkla hareket edebilirler. Boyu 1 metreye kadar ulaşabilen coban tırmanma semenderleri, uzun ve ince bir vücuda sahiptirler. Gözleri küçük olmakla birlikte, oldukça keskin bir görüş yeteneğine sahiptirler.
Genellikle kuru ve ılık alanları tercih ederler. Çakıl ve kayaların arasında yaşayan coban tırmanma semenderleri, solucan, böcek ve diğer küçük omurgasızlarla beslenirler. Bu semenderlerin besin zincirinde ise kendilerine av olan yılanlar, kuşlar ve bazı vahşi kedigiller de yer almaktadır.
Coban tırmanma semenderleri, üreme dönemlerinde oldukça ilginç bir davranış sergilerler. Dişi semenderler yumurtalarını genellikle kuru bir alanda bırakıp orada bırakırken, erkek semenderler ise onları korumak ve yırtıcılardan uzak tutmak amacıyla yumurtaların etrafında beklerler.
Coban tırmanma semenderleri, Türkiye'nin doğal zenginliklerinden biridir ve koruma altında olan türler arasındadır. Doğal yaşam alanlarının korunması ve bilinçli kullanımı bu semenderlerin neslinin devamı için oldukça önemlidir.